Tjóðskjalasavnið 90 ár

Hin 4. oktober hevði Tjóðskjalasavnið 90 ára føðingardag.

Hin 4. oktober hevði Tjóðskjalasavnið 90 ára føðingardag. Hetta bleiv hátíðarhildið við móttøku í Müllers Pakkhúsi í Havn. Røður vórðu hildnar og sangbólkurin Sway undirhelt.

Fyrsta heilsanin kom frá Beintu Løwe Jacobsen, forkvinnu í Mentanarnevnd Løgtingsins. Hon vísti á, hvønn týdning tað hevði at varðveita skjøl, bæði fyri Føroyar sum tjóð og fyri hin einstaka, sum ynskir at finna viðkomandi upplýsingar, nakað sum hon sjálv hevur royndir við.

Síðani kom borgarstjórin í Havn, Heðin Mortensen við eini heilsan. Hann hugleiddi m.a. um, hvussu stóran týdning tað hevur at varðveita søgu okkara. Samstundis vísti hann á at tað er viðkomandi at viðgera tær avbjóðingar, sum í hesum døgum eru í sambandi við at varðveita (viðkvæmar) persónupplýsingar.

Jan Rasmussen, Phd og serlækni í hjartasjúkum, hugleiddi um týdningin av at langtíðarvarðveita heilsudáta, við viðkvæmum persónupplýsingum. Hann vísti á, at summi lond eru so skjót at strika viðkvæmt heilsudáta, at tað í longdini fer at avmarkað møguleikarnar fyri at menna teirra heilsugransking.

Síðani greiddi Jan frá, hvussu hann í síni egnu gransking, grunda á eldri sjúklingajournalir, hjá (ungum) deyðum fólki, hevði fingið betri innlit í sjúkuna CTD, og hvussu hendan gransking hevur betra um viðgerðina av fólk við hesi sjúku.

Móttøkan endaði við at fólk vitjaðu framsýningina ‘Brot úr heilsusøgu Føroya’, sum eisini er í Müllers Pakkhúsi.

Deil hesi tíðindi

Onnur tíðindi

Krígsárini sum stjórnarligt og arkivalskt broytingarskeið í Føroyum

Krígsárini 1940–1945 vóru eitt avgerandi tíðarskeið í føroyskari søgu. Tá sambandið við Danmark varð slitið, og bretska hersetingin broytti politisku og fyrisitingarligu karmarnar, noyddust føroyingar í størri mun at taka ábyrgd av egnum viðurskiftum. Henda greinin lýsir, hvussu seinni heimsbardagi gjørdist eitt týdningarmikið undanstig til heimastýrið og til eina sterkari føroyska skjalafyrisiting.

Les meiri

Ólavsøkan – tá kirkja, ting og fólk savnast

Tá klokkan ringir í Havn á Ólavsøku, og skrúðgongan fer millum Løgtingið og Havnar kirkju, er tað ikki bert ein hátíðarlig sjón í nútíðini. Í hesum siði hoyrist eitt ekkó av øldum, har ting, kirkja, marknaður og fólkalív komu saman í sama staði og á sama degi. Ólavsøkan kann tí sigast, at vera meira enn ein tjóðarhátíð. Hon er eitt livandi samband millum føroyska samtíð og siðvenju, sum hava myndað landið gjøgnum øldir.

Les meiri