Frá fjøðurpenni til skrivimaskinu

Tjóðskjalasavnið á Vísindavøku 2025

Á Vísindavøku í Sjóvinnuhúsinum, sum var fríggjadagin í síðstu viku, varpaði Tjóðskjalasavnið ljós á skrift og skriftmál í Føroyum seinastu 700 árini, undir felags heitinum ’Brúgvin millum fortíð, samtíð og framtíð’.

Í básinum hjá Tjóðskjalasavninum vóru skíggjar, sum greiddu frá søguligu menningini av skrift, og sýningarskáp við skjølum frá 13. øld til 20. øld. Eisini var søgulig skriviútgerð á staðnum, t.d. fjøður- og stálpennar, blekk og skrivimaskinur, sum fólk fingu loyvi at royna.

Básurin varð sera væl vitjaður av bæði vaksnum og børnum. Meðan tey vaksnu vístu áhugað fyri seyðabrævinum, vártingsbókum og gerðabókum løgtingsins, vóru børnini serliga áhugaði í at royna skriviútgerðina.

Deil hesi tíðindi:

Facebook
LinkedIn
Teldupost

Onnur tíðindi

Átta nøvn, átta mannalív

Allahalgannadag minnast vit tey, ið andaðist á sjónum. Summi minnast vit sjálvi. Vit minnast eitt andlit, eina rødd ella eina hending. Onnur kenna vit bara úr frásagnum, myndum og nøvnum. Og so eru tey, sum eingin livandi longur minnist.

Tó eru spor eftir teimum.

Eitt navn í einari kirkjubók. Eitt húski í einari fólkateljing. Ein ogn í einum skifti. Smá brot av einum mannalívi, sum varð livað fyri langari tíð síðan.

Í dag, allahalgannadag, venda vit okkum móti einum slíkum broti úr føroyskari søgu.

Les meiri

Altjóða Sálarheilsudagur 10 oktobur 2026

Í 1903 varð ein ung føroysk lærarinna, sum var álvarsliga sálarsjúk, send til viðgerðar á sinnissjúkrahúsið Oringe í Vordingborg í Danmark. Hon kom ongantíð aftur til Føroyar. Eftir meira enn hálva øld á donskum stovnum doyði hon á einum røktarheimi í 1957.
Í dag hevði sjúklingajournal hennara verið ein týdningarmikil kelda til at skilja bæði lív hennara, sjúkuna og tær umstøður, hon livdi undir. Sjúklingajournalirnar vórðu mettar sum donsk skjøl og varðveittar í Danmark sambært danskari skjalasavnslóg. Tí vóru tær eisini fevndar av donskum kassatiónsreglum. Journalin er ikki til longur, tí hon er burturbeind sambært hesum reglum.
Lagnan hjá hesi kvinnu er eitt dømi um, hvussu danskur kassatiónspolitikkur hevur ávirkað føroyska søgu og gransking.

Les meiri